Van erf tot voerbak: hygiëne als basis voor gezonde kalveren
“Je krijgt nooit een tweede kans om een eerste indruk te maken”
Het erf lijkt misschien niet het belangrijkste onderdeel van het bedrijf, maar voor bezoekers en de omgeving vormt het wel de eerste indruk van het bedrijf. Mest- en/of voerresten op de grond, een berg lege zakken of rondslingerende spullen hebben direct invloed op die uitstraling. Het geeft een eerste signaal af aan nog vóór je de stal binnenstapt.
Een opgeruimd erf is niet alleen netjes, maar ook functioneel. Rommel biedt schuilplaatsen en voedsel voor plaagdieren zoals ratten en muizen. Door op te ruimen, verkleint u de kans op deze ongewenste bezoekers.
Wanneer een bezoeker de auto geparkeerd heeft komt hij de stal binnen via de hygiënesluis: de plek om te voorkomen dat ziektekiemen het bedrijf binnenkomen of juist meegenomen worden naar een volgend bedrijf. Een goede hygiënesluis met schone bedrijfskleding en handenwasgelegenheid is hierbij essentieel.
Vanuit de hygiënesluis loop je op veel bedrijven via de voerkeuken naar de stal. Ook hier verzamel je (onbewust) informatie: liggen er nog lege medicatieverpakkingen, is het schoon, ligt het zakgoed droog en zijn de verpakkingen heel? Vaak bevindt ook de medicatievoorraad zich in een afsluitbare kast vlakbij of in de voerkeuken, welke bij een bezoek gelijk gecontroleerd kan worden op voorraad en houdbaarheid. Een overzichtelijke, schone en droge opslag, helpt om de kwaliteit van middelen te waarborgen en het overzicht te behouden. Let daarbij ook op houdbaarheid en bewaarcondities: zonlicht kan de kwaliteit van medicatie aantasten en sommige producten horen gekoeld bewaard te worden. Een geordende en overzichtelijke voorraad maakt het makkelijker om medicatie te bestellen en verkleint de kans dat je per ongeluk toch iets besteld dat nog ergens in een doos stond.
Voor het toedienen van medicatie zijn goed werkende schone (repeteer)spuiten en scherpe naalden belangrijk. Naalden worden snel bot en moeten daarom regelmatig vervangen te worden. Een dop op de naald helpt om de naald minder snel bot te laten worden en zorgt er bovendien voor dat de naald schoner blijft. Dit helpt weer bij het voorkomen van spuitplekken.
Uiteindelijk kom je via de hygiënesluis bij de kalveren aan. Voor het beoordelen van de kalveren kijk je uiteraard naar de kalveren zelf, maar ook naar de omgeving. Zijn de gangpaden droog en schoon of liggen er melk- en/of voerresten op de grond? Ditzelfde geldt voor de bakken. Schone bakken helpen om het voer zo lang mogelijk fris te houden, wat de smakelijkheid ten goede komt en uiteindelijk leidt tot een betere voeropname. Het opruimen van melk- en voerresten helpt bovendien ook weer bij het voorkomen van plaagdieren zoals ratten en muizen. Vochtige voerbakken vormen daarnaast een ideale plek voor vliegen. Zoals in een eerdere nieuwsbrief over vliegen besproken, is de temperatuur in de meeste stallen met 15 °C hoog genoeg om de vliegen het hele jaar door te laten ontwikkelen. Afhankelijk van de omstandigheden duurt hun cyclus slechts 1 tot 3 weken. Zeker bij hogere temperaturen kunt u bij onvoldoende schoonmaken dus al relatief snel de maden in de bakken vinden. Zowel vliegen als ratten en muizen kunnen ziekmakende bacteriën, virussen, protozoa en parasieten met zich meedragen. Ze kunnen deze ziekmakende kiemen verspreiden door middel van direct contact, braaksel, ontlasting en bloed. Onder andere Salmonella spp., BHV (IBR), E. coli en multiresistente bacteriën kunnen op deze wijze worden verspreid tussen de kalveren.
Hygiëne en netheid lijken soms kleine details, maar ze vormen de basis van een gezond en goed draaiend bedrijf. Van een opgeruimd erf tot schone voerbakken en goed onderhouden materialen: elke stap draagt bij aan het verminderen van ziektedruk en het verbeteren van diergezondheid.
Tot slot geldt ook voor uzelf: orde op het erf, geeft rust in het werk.